{"id":7529,"date":"2013-08-17T19:12:44","date_gmt":"2013-08-17T19:12:44","guid":{"rendered":"https:\/\/rafalw.local\/?p=7529"},"modified":"2021-10-16T19:20:08","modified_gmt":"2021-10-16T19:20:08","slug":"czy-do-sadu-tylko-pod-krawatem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/waworek.pl\/?p=7529&lang=pl","title":{"rendered":"Czy do s\u0105du tylko pod krawatem?"},"content":{"rendered":"\n

W Warszawie wprowadzono specjalne togi dla protokolant\u00f3w, by ukr\u00f3ci\u0107 pstrokacizn\u0119. Nie wszystkim si\u0119 to podoba.<\/strong><\/h3>\n\n\n\n

Niekt\u00f3rzy s\u0119dziowie id\u0105 dalej i proponuj\u0105 dress code nawet dla publiczno\u015bci. Mo\u017ce si\u0119 wi\u0119c okaza\u0107, \u017ce ju\u017c niebawem na spraw\u0119 rozwodow\u0105 panie b\u0119d\u0105 musia\u0142y i\u015b\u0107 w garsonce, a panowie pod krawatem. A to by\u0142oby nowe zjawisko w s\u0105dach.<\/p>\n\n\n\n

Na razie s\u0105 nim togi protokolant\u00f3w. Togi nosili i nosz\u0105 s\u0119dziowie, a tak\u017ce prokuratorzy, adwokaci, radcowie prawni oraz radcowie Prokuratorii Generalnej. Ich oficjalny ubi\u00f3r okre\u015blaj\u0105 odpowiednie akty prawne, np. s\u0119dzi\u00f3w \u2013 rozporz\u0105dzenie ministra sprawiedliwo\u015bci z 14 pa\u017adziernika 2011 r.<\/p>\n\n\n\n

M\u00f3wi ono, \u017ce toga jest strojem urz\u0119dowym s\u0119dzi\u00f3w i \u0142awnik\u00f3w w czasie rozpraw i posiedze\u0144 z udzia\u0142em stron, odbywaj\u0105cych si\u0119 w budynku s\u0105du. Od kwietnia r\u00f3wnie\u017c protokolanci warszawskiego S\u0105du Okr\u0119gowego nosz\u0105 podczas rozpraw czarne, g\u0142adkie togi.<\/p>\n\n\n\n

Stara nowa toga<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u2013 Pomys\u0142, by protokolanci nosili togi, i ich projekt powsta\u0142y w naszym s\u0105dzie \u2013 m\u00f3wi s\u0119dzia Maja Smoderek. Dodaje, \u017ce wcze\u015bniej obowi\u0105zywa\u0142 pracownik\u00f3w zapis regulaminu pracy, kt\u00f3ry nakazywa\u0142 og\u00f3lnie przestrzeganie kultury ubioru dla zachowania powagi miejsca pracy.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Togi to co\u015b wi\u0119cej, to str\u00f3j ujednolicony, kt\u00f3ry sprawia, \u017ce urz\u0119dnicy s\u0105dowi protoko\u0142uj\u0105cy przebieg rozpraw wygl\u0105daj\u0105 godnie i odpowiednio do powagi wykonywanych czynno\u015bci i instytucji, w kt\u00f3rej pracuj\u0105 \u2013 wyja\u015bnia s\u0119dzia Smoderek.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Podobne togi dla protokolant\u00f3w wprowadzono w SO Warszawa-Praga po to, by zapobiec pstrokaci\u017anie \u2013 wskazuje Marcin \u0141ochowski, s\u0119dzia i rzecznik tego s\u0105du.<\/p>\n\n\n\n

S\u0105dy z togami protokolant\u00f3w to jednak wci\u0105\u017c wyj\u0105tki w polskim s\u0105downictwie.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Gdy by\u0142em m\u0142odym asesorem, a by\u0142y to lata poprzedzaj\u0105ce stan wojenny, togi protokolantek wisia\u0142y g\u0142\u0119boko w szafach, \u0142adne dziewczyny uwa\u017ca\u0142y je za wstr\u0119tny rodzaj fartucha roboczego. S\u0119dziowie podzielali chyba ten pogl\u0105d, bo nie nalegali na ich u\u017cywanie \u2013 wspomina adwokat Piotr Nowaczyk. Dodaje, \u017ce rozprawy protoko\u0142owali aplikanci albo studenci odbywaj\u0105cy praktyki, a czarna toga narzucona na garnitur jest do\u015b\u0107 uci\u0105\u017cliwym strojem w upalny dzie\u0144 na sali pe\u0142nej ludzi.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Zdarzy\u0142o si\u0119, \u017ce na rozprawie zemdla\u0142 prokurator: akurat sierpniowe s\u0142o\u0144ce bi\u0142o mu prosto w plecy. Rozumiem, \u017ce s\u0105dy potrzebuj\u0105 odbudowania autorytetu, st\u0105d m\u0142otki, birety, togi protokolantek. Dobrze, \u017ce nie si\u0119gamy po peruki czy inne angielskie akcesoria. Chocia\u017c z nich najbardziej podoba\u0142 mi si\u0119 bukiet fio\u0142k\u00f3w, kt\u00f3ry niesiono przed wprowadzanym na sal\u0119 aresztantem. Mia\u0142o to niwelowa\u0107 zapachy przywleczone z wi\u0119zienia \u2013 opowiada mec. Nowaczyk.<\/p>\n\n\n\n

Ekspansj\u0119 t\u00f3g sceptycznie ocenia adwokat Rafa\u0142 W\u0105worek: \u2013 Kiedy\u015b, gdy wi\u0119kszo\u015b\u0107 warszawskich s\u0105d\u00f3w znajdowa\u0142a si\u0119 przy alei \u201eSolidarno\u015bci”, zwyczajem by\u0142o, \u017ce w czasie upa\u0142u s\u0119dziowie proponowali pe\u0142nomocnikom zdj\u0119cie togi. Inna praktyka pojawi\u0142a si\u0119 wraz z nadej\u015bciem pokolenia m\u0142odych s\u0119dzi\u00f3w po roku 2000. Ale czym wyja\u015bni\u0107 krzyk asesora s\u0105dowego na adwokata, aby zapi\u0105\u0142 tog\u0119 a\u017c pod szyj\u0119, gdy \u017car la\u0142 si\u0119 z nieba \u2013 z czym si\u0119 spotka\u0142em w s\u0105dzie gospodarczym na Czerniakowskiej? W Niemczech, gdzie praktykowa\u0142em w s\u0105dach rejonowych, obowi\u0105zek noszenia togi nie istnieje. S\u0105d jest swoistym miejscem pracy, tak jak w biznesie biuro \u2013 dodaje mec. W\u0105worek.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Zapi\u0119ta toga pozwala ukry\u0107 niedostatki ubioru, a w czasach, w kt\u00f3rych coraz mniej os\u00f3b umie si\u0119 znale\u017a\u0107 we w\u0142a\u015bciwej jako\u015bci stroju, to nieocenione \u2013 uwa\u017ca adwokat Andrzej Micha\u0142owski.<\/p>\n\n\n\n

Spod niej nic nie wida\u0107<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u2013 Toga r\u00f3wnie\u017c protokolantom si\u0119 przyda. Ze wzgl\u0119du na togi s\u0119dziowie i adwokaci nie maj\u0105 k\u0142opot\u00f3w z ubraniem, w\u0142a\u015bciwie ich odpowiednio\u015b\u0107 stroju oceni\u0107 mo\u017cna jedynie w bufecie. K\u0142opot maj\u0105 natomiast aplikanci i strony procesu, cz\u0119sto traktuj\u0105cy s\u0105d jako okazj\u0119 do pokazania si\u0119 z lepszej strony, co zwykle jest sztuczne i wywo\u0142uje odwrotny skutek. Sylwestrowa sukienka w po\u0142\u0105czeniu z trwa\u0142\u0105 w kolorze fio\u0142kowym to nie najlepsza rekomendacja wiarygodno\u015bci \u2013 zauwa\u017ca mec. Micha\u0142owski.<\/p>\n\n\n\n

M\u00f3wi, \u017ce na drugim biegunie jest do\u015b\u0107 cz\u0119ste niechlujstwo: wymi\u0119toszona koszula w krat\u0119, wytarte d\u017cinsy czy klapki. \u2013 Aplikantom zdarza si\u0119 nieraz zbyt du\u017co luzu \u2013 przesadne dekolty, legginsy, agresywna fryzura lepiej si\u0119 sprawdzaj\u0105 wieczorem w klubie. Wreszcie tatua\u017ce, kiedy\u015b widoczne wy\u0142\u0105cznie u oskar\u017conych \u2013 zaznacza Micha\u0142owski<\/p>\n\n\n\n

Zdaniem adwokat Anny Za\u0142\u0119skiej togi dla protokolant\u00f3w uporz\u0105dkuj\u0105 standardy. \u2013 Tak jak w korporacjach obowi\u0105zuje pewien standard, tak samo powinien obowi\u0105zywa\u0107 w s\u0105dzie. Niech to b\u0119d\u0105 nawet d\u017cinsy z koszulk\u0105\/bluzeczk\u0105, ale nie kr\u00f3tkie spodenki czy bluzka na rami\u0105czkach \u2013 zwraca uwag\u0119.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 S\u0119dzia teoretycznie mo\u017ce przyj\u015b\u0107 do s\u0105du w dowolnym, niezobowi\u0105zuj\u0105cym stroju, gdy\u017c i tak na sali ubi\u00f3r zakryje tog\u0105, ale poza sal\u0105 nie chodzi w todze i te\u017c musi jako\u015b wygl\u0105da\u0107 \u2013 zauwa\u017ca Aneta \u0141azarska, s\u0119dzia S\u0105du Rejonowego dla m.st. Warszawy.<\/p>\n\n\n\n

Dodaje, \u017ce od protokolant\u00f3w, kt\u00f3rzy zarabiaj\u0105 znacznie mniej ni\u017c s\u0119dziowie i r\u00f3wnie\u017c nie otrzymuj\u0105 \u017cadnych dodatk\u00f3w, tak\u017ce oczekuje si\u0119 reprezentacyjnego wygl\u0105du na sali rozpraw. \u2013 Je\u015bli protokolant pracuje codziennie na sali, to kwestia bia\u0142ej, wyprasowanej i co dzie\u0144 \u015bwie\u017cej koszuli, ewentualnie garnituru, mo\u017ce stanowi\u0107 problem tak\u017ce niestety finansowy. Uwa\u017cam wi\u0119c, \u017ce togi dla protokolant\u00f3w to dobre rozwi\u0105zanie \u2013 twierdzi s\u0119dzia \u0141azarska.<\/p>\n\n\n\n

Regu\u0142y dress code<\/strong><\/p>\n\n\n\n

\u2013 W Poznaniu nie ma protokolant\u00f3w w togach, wola\u0142bym zamiast tego dress code dla urz\u0119dnik\u00f3w s\u0105dowych. Powinien by\u0107 on tak\u017ce dost\u0119pny dla opinii publicznej, bo cz\u0119sto osoby, kt\u00f3re przysz\u0142y na rozpraw\u0119 w kr\u00f3tkich spodenkach i klapkach, s\u0105 zdziwione uwag\u0105 s\u0119dziego, \u017ce to niestosowny str\u00f3j \u2013 wskazuje s\u0119dzia Bart\u0142omiej Przymusi\u0144ski.<\/p>\n\n\n\n

Odpowiedni ubi\u00f3r musi mie\u0107 nie tylko protokolant, ale i s\u0119dzia, kt\u00f3ry chocia\u017c ma tog\u0119, to jednak najcz\u0119\u015bciej na sal\u0119 wchodzi tymi samymi drzwiami co strony (osobne wej\u015bcia dla s\u0119dzi\u00f3w s\u0105 rzadko\u015bci\u0105).<\/p>\n\n\n\n

\u2013 Zdarzy\u0142o si\u0119 kiedy\u015b kole\u017cance, urodziwej i stosownie ubranej, \u017ce ze strony oczekuj\u0105cych oskar\u017conych s\u0142ysza\u0142a komentarze na temat swojej urody. Jakie\u017c by\u0142y ich miny, kiedy weszli na sal\u0119 rozpraw i zobaczyli, \u017ce nie by\u0142a to protokolantka \u2013 wspomina s\u0119dzia.<\/p>\n\n\n\n

Inne zdanie prezentuje s\u0119dzia \u0141ochowski. Jest za ujednolicaniem stroj\u00f3w pracownik\u00f3w s\u0105dowych, ale przeciw stawianiu formalnych wymaga\u0144 interesantom.<\/p>\n\n\n\n

\u2013 W naszym s\u0105dzie (SO Warszawa-Praga) od kilku lat urz\u0119dnicy obs\u0142uguj\u0105cy interesant\u00f3w wyst\u0119puj\u0105 w jednolitych koszulach, bluzkach zapewnianych im przez s\u0105d. Niejedna osoba chcia\u0142aby podkre\u015bli\u0107 swoj\u0105 indywidualno\u015b\u0107 czy urod\u0119, ale s\u0105d nie jest miejscem dla takich demonstracji \u2013 uwa\u017ca. \u2013 Trudno by\u0142oby natomiast stawia\u0107 jakie\u015b wymagania interesantom. W\u015br\u00f3d nich s\u0105 dwie grupy: jedna chce ubiorem podkre\u015bli\u0107 rang\u0119 wydarzenia, a druga \u2013 oceniaj\u0105c po stroju \u2013 przychodzi do s\u0105du jak do sklepu. W skrajnych wypadkach pozostaje s\u0119dziemu zwr\u00f3cenie uwagi na niestosowne odzienie \u2013 dodaje s\u0119dzia \u0141ochowski.<\/p>\n\n\n\n

Tak czy inaczej rola stroju najwyra\u017aniej ro\u015bnie, w ka\u017cdym razie mened\u017cerowie w s\u0105dach zdaj\u0105 sobie spraw\u0119 z jego znaczenia. Jest te\u017c jednak druga strona medalu. Sale rozpraw nie powinny by\u0107 przyt\u0142oczone form\u0105, a to niestety mo\u017cna obserwowa\u0107 w niekt\u00f3rych s\u0105dach \u2013 wskazuj\u0105 nasi rozm\u00f3wcy.<\/p>\n\n\n\n

Ciekawa historia wi\u0105\u017ce si\u0119 z kolorem \u017cabot\u00f3w na togach radc\u00f3w Prokuratorii Generalnej. \u2013 W 2006 r. w trakcie prac nad projektem rozporz\u0105dzenia w tej sprawie pojawi\u0142a si\u0119 propozycja, by \u017caboty prokuratoryjnych t\u00f3g mia\u0142y kolor z\u0142oty, ale zdecydowanie zaprotestowa\u0142em, bo w mojej ocenie by\u0142aby to niepotrzebna ostentacja. Na szcz\u0119\u015bcie \u017caboty na togach radc\u00f3w maj\u0105 skromny kolor b\u0142\u0119kitnoszary \u2013 wspomina Marcin Dziurda, pierwszy prezes prokuratorii.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W Warszawie wprowadzono specjalne togi dla protokolant\u00f3w, by ukr\u00f3ci\u0107 pstrokacizn\u0119. Nie wszystkim si\u0119 to podoba. Niekt\u00f3rzy s\u0119dziowie id\u0105 dalej i proponuj\u0105 dress code nawet dla publiczno\u015bci. Mo\u017ce si\u0119 wi\u0119c okaza\u0107, \u017ce ju\u017c niebawem na spraw\u0119 rozwodow\u0105 panie b\u0119d\u0105 musia\u0142y i\u015b\u0107 w garsonce, a panowie pod krawatem. A to by\u0142oby nowe zjawisko w s\u0105dach. Na razie s\u0105 nim togi protokolant\u00f3w. Togi […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[42],"tags":[46],"class_list":["post-7529","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-prawo","tag-wywiad-w-rzeczpospolitej"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/waworek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7529","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/waworek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/waworek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/waworek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/waworek.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=7529"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/waworek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7529\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7531,"href":"https:\/\/waworek.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/7529\/revisions\/7531"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/waworek.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=7529"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/waworek.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=7529"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/waworek.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=7529"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}